หน้าหลัก


สินค้า


สมัครสมาชิก


บทความ


ติดต่อเรา


ภาษาไทย

หน้าหลัก > บทความ > ปลาหมึกกับหมึกพิมพ์

เรื่อง : ปลาหมึกกับหมึกพิมพ์

บทความและสาระความรู้ เรื่องสื่อสิ่งพิมพ์ที่น่าสนใจ


เขียนโดย ชลธี ตะพัง ( เขียนเมื่อ - 31 March 2015 )

ผู้เข้าชม : 2287 คน

สมัยเป็นเด็กผู้ใหญ่หลอกว่า...น้ำหมึกจากปลาหมึกใช้เขียนหนังสือได้ ผมถึงขนาดแอบไปทดลองทำดู ผลปรากฏว่าเสื้อผ้าเลอะเทอะเปรอะเปื้อนและเหม็นกลิ่นคาวคละคลุ้งไปหลายวัน ทำให้ผมรู้ว่าถูกผู้ใหญ่หลอกเข้าอย่างจัง

หมึกใช้เป็นอาหารมาช้านาน ในทุกวัฒนธรรม หมึกถือเป็นสัตว์ทะเลที่ใช้ปรุงเป็นอาหาร กินดิบหรือปรุงสุกและตากแห้ง อาหารไทยมีเมนูเด็ด เช่น หมึกผัดกะเพรา และหมึกย่างกับน้ำจิ้มสามรส

อาหารแถบเมดิเตอร์เรเนียน  (Mediterranean area) ใช้น้ำหมึกจากปลาหมึกผสมลงไปในเส้นพาสต้าหรือข้าวเพื่อให้อาหารนั้นมีสีเข้มที่เป็นเอกลักษณ์และรสเค็ม

หมึกมีความเกี่ยวข้องกับงานพิมพ์อยู่บ้างก็ในเรื่องวรรณกรรม งานเขียน ประเภทนิยายวิทยาศาสตร์ ไซไฟและแฟนตาซี โดยเฉพาะหมึกยักษ์หรือหมึกที่มีขนาดใหญ่ เป็นตัวละครสำคัญที่โจมตีใส่เรือดำน้ำนอติลุสของกัปตันนีโม ในนวนิยายวิทยาศาสตร์เรื่อง Twenty Thousand Leagues Under the Sea  อันโด่งดัง

ส่วนเรื่องหมึกพิมพ์ หมึกพิมพ์เป็นวัสดุที่ทำให้ภาพและข้อความบนแม่พิมพ์ ปรากฏบนกระดาษสันนิษฐานว่าหมึกพิมพ์พัฒนามาจากหมึกเขียน โดยชาวอียิปต์ ทำหมึกจากผงถ่านผสมกับแป้งเปียกแล้วใช้ขนไก่ทำเป็นปากกาจุ่มหมึกเขียนหนังสือ ชาวจีนทำหมึกจากเขม่าไฟผสมกับกระดูกสัตว์เคี่ยวให้ค้นหรือยางไม้ ชาวญี่ปุ่นพิมพ์ภาพเขียนโดยวิธีการเขียนภาพบนแม่พิมพ์ไม้เป็นสีต่าง ๆ แล้วพิมพ์บนกระดาษ  

            จากนั้นในปี ค.ศ. 1677 กรรมวิธีการทำหมึกพิมพ์ได้เปิดเผยขึ้นโดยตีพิมพ์ในหนังสือ Mechanic Exercise โดย โจเซฟ โมคซอล (Joseph Moxon) ซึ่งก่อนหน้านี้ถูกปิดเป็นความลับมาโดยตลอด

ต่อมาในปี ค.ศ. 1683 การทำหมึกพิมพ์ปรากฏขึ้นในหนังสือ After the Dutch Manner โดยการกล่าวถึงการผสมนํ้ามันลินซีสกับเขม่าไฟและนํ้ามันสน

และในปี ค.ศ. 1832 วิลเลี่ยม แซฟ ( Willium Savage ) ได้เรียบเรียงกระบวนการทำหมึกพิมพ์แล้วพิมพ์ขึ้นเป็นหนังสือชื่อว่า On the Preparation of Printing Ink Both & Coloured หลังจากนั้นการทำหมึกพิมพ์ได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง จนในปัจจุบันมีสูตรการทำหมึกพิมพ์เฉพาะแต่ละระบบการพิมพ์ เช่น หมึกพิมพ์สำหรับระบบเลตเตอร์เพรส หมึกพิมพ์สำหรับแม่พิมพ์หิน และหมึกพิมพ์สำหรับระบบออฟเซท

จนพัฒนามาถึงในปีค.ศ. 1818 หมึกพิมพ์สำหรับการพิมพ์ในระบบออฟเซท ค้นคว้าขึ้นโดย อลัวส์เซเนเฟลเดอร์(Alois Senefelder) ทำมาจากสารประกอบทางเคมีหลายอย่าง เช่น เนื้อสี (Pigment ) ,เรซิ่น (Resin ) ,โซเว้น (Sovent ) และส่วนผสมอื่น ๆ (Additive ) ที่เพิ่มเข้าไปเพื่อให้หมึกพิมพ์มีลักษณะพิเศษ เช่น แห้งเร็ว ,เกาะติดได้แน่นและนาน ,มีความยืดหยุ่น ,ความเหนียวหนืด ,ความทนทานต่อการขีดข่วน หรือ ทนทานต่อสารเคมีอื่น ๆ ,ความมันหรือความด้านของสี ฯลฯ 

     

ข้อควรคำนึงในการเลือกใช้หมึกพิมพ์ มีดังนี้

1. ความเข้มของสี (Colour Strength) หมึกพิมพ์ที่ดีควรที่เนื้อสีและพลังของสี  

2. ความด้านและความมันของสี (Gloss and Mattness) หมึกพิมพ์ที่ดีควรมีความเรียบ ความด้านความสมํ่าเสมอ  

3. ความคงทนต่อแสงแดดและความร้อน (Light Fastness) ปัจจุบันสื่อสิ่งพิมพ์ถูกนำไปติดตั้งกลางแจ้ง เช่น ป้ายโฆษณากลางแจ้ง เป็นต้น จึงต้องมีการเลือกหมึกพิมพ์ที่ทนแดด ทนฝน ไม่ซีดจางเร็วเกินไป

สรุปคือ...หมึกจากปลาหมึกนำมาทำน้ำหมึกสำหรับเขียนหนังสือไม่ได้ แต่ใช้เป็นสีผสมอาหารได้ ส่วนหมึกพิมพ์ คือ วัสดุที่ทำให้ภาพและข้อความบนแม่พิมพ์ติดบนกระดาษ หมึกพิมพ์ประกอบไปด้วย เนื้อสี เรซิน โซเว้น และส่วนผสมอื่น ๆ ที่ผู้ผลิตสร้างขึ้นเพื่อให้หมึกพิมพ์เหมาะสมกับระบบพิมพ์ต่าง ๆ นั่นเองครับ.

 บทความล่าสุด
 บทความที่น่าสนใจ
 บทความทั้งหมด